مرکز تحقیقات سوءمصرف و وابستگی به مواد

 

افزایش مصرف برخی مواد در نسل z در اوایل بزرگسالی، هشدار یک مطالعه طولی در بریتانیا

 

یک گزارش جدید از پژوهشگران University College London (UCL)  نشان می‌دهد الگوی مصرف برخی مواد در میان جوانان نسل z در اوایل دهه ۲۰ زندگی تغییر کرده و در برخی گروه‌ها روندی افزایشی داشته است.

این یافته‌ها بر اساس داده‌های یک مطالعه طولی در بریتانیا به دست آمده که افراد را از نوجوانی تا اوایل بزرگسالی دنبال کرده و تغییرات رفتاری و سلامت آنان را در طول زمان بررسی می‌کند. بر اساس این گزارش، مصرف موادی مانند کانابیس (مشتقان شاهدانه، گل)، کوکائین، کتامین و MDMA (اکستازی) در برخی زیرگروه‌های جوانان افزایش نشان داده است. پژوهشگران تأکید می‌کنند که این روند در کل جمعیت یکسان نیست و تفاوت‌های قابل توجهی میان گروه‌های مختلف مشاهده می‌شود.

 

یافته‌های این مطالعه نشان می‌دهد:

افزایش مصرف بیشتر در اوایل بزرگسالی (اوایل دهه ۲۰ سالگی) دیده می‌شود.

الگوهای مصرف در برخی گروه‌ها نسبت به نسل‌های پیشین متفاوت شده است.

تغییرات بیشتر در زیرگروه‌هایی مشاهده می‌شود که در معرض عوامل خطر اجتماعی و روانی بیشتری قرار دارند.

 

پژوهشگران مجموعه‌ای از عوامل را برای توضیح این تغییرات مطرح می‌کنند. این عوامل به‌عنوان " علت مستقیم" معرفی نشده‌اند، اما به‌عنوان زمینه‌های مؤثر مورد توجه قرار گرفته‌اند:

1. فشارهای روانی و سلامت روان

افزایش اضطراب، استرس و فشارهای روانی در نسل جوان می‌تواند در گرایش به مصرف مواد به‌عنوان راهبرد مقابله‌ای نقش داشته باشد.

2. نااطمینانی اقتصادی و شغلی

ورود به بزرگسالی در شرایط بی‌ثباتی اقتصادی، بازار کار رقابتی و فشارهای معیشتی ممکن است در شکل‌گیری رفتارهای پرخطر نقش داشته باشد.

3. تغییرات اجتماعی و هنجاری

تغییر نگرش اجتماعی نسبت به برخی مواد و عادی‌سازی نسبی مصرف در برخی فضاهای اجتماعی می‌تواند بر دسترسی و تجربه مصرف اثرگذار باشد.

4. نقش محیط‌های دیجیتال و شبکه‌های اجتماعی

قرار گرفتن در معرض محتواهای مرتبط با سبک زندگی، مصرف مواد و هنجارسازی‌های جدید در فضای آنلاین نیز به‌عنوان یک عامل زمینه‌ای مطرح شده است.

پژوهشگران تأکید می‌کنند که این یافته‌ها به معنای افزایش یکنواخت مصرف مواد در کل نسل جوان نیست، بلکه نشان‌دهنده تغییر الگوها در برخی گروه‌های خاص است. همچنین این نتایج نیازمند تفسیر محتاطانه و بررسی‌های تکمیلی در مطالعات آینده هستند.

 

این مطالعه از نظر سیاست‌گذاری سلامت عمومی چند نکته کلیدی را برجسته می‌کند:

 تمرکز بر مداخلات پیشگیرانه در اوایل بزرگسالی

یافته‌ها نشان می‌دهد اوایل دهه ۲۰ سالگی یک دوره حساس برای شروع یا تشدید مصرف است. بنابراین، مداخلات پیشگیرانه نباید فقط به نوجوانی محدود شود.

 ادغام سلامت روان و سیاست‌های اعتیاد

با توجه به نقش پررنگ عوامل روانی، تقویت دسترسی به خدمات سلامت روان در دانشگاه‌ها و محیط‌های کاری جوانان می‌تواند نقش محافظتی داشته باشد.

 سیاست‌های مبتنی بر کاهش آسیب (Harm Reduction)

در کنار رویکردهای پیشگیرانه، استفاده از سیاست‌های کاهش آسیب برای گروه‌های در معرض خطر بالا مورد تأکید قرار می‌گیرد.

 پایش مستمر روندهای مصرف

استفاده از مطالعات طولی و داده‌های جمعیتی برای رصد تغییرات نسل‌ها می‌تواند به طراحی سیاست‌های دقیق‌تر کمک کند.

 

این پژوهش یکی از بزرگ‌ترین مطالعات طولی در بریتانیا است که امکان بررسی تغییرات رفتاری در گذر زمان را فراهم می‌کند. چنین داده‌هایی برای درک روندهای واقعی مصرف مواد در سطح جمعیت عمومی اهمیت بالایی دارند، زیرا به جای اتکا به داده‌های مقطعی، تغییرات در مسیر زندگی افراد را نشان می‌دهند.

 

 منبع

 

University College London (UCL), Centre for Longitudinal Studies (2026)

https://www.ucl.ac.uk/news/2026/mar/substance-use-rise-among-gen-z-their-early-20s